Τουρισμός και Περιβάλλον είναι ο τίτλος της Γνώμης Πρωτοβουλίας που εξέδωσε η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή της Ελλάδος (Ο.Κ.Ε.).
Η Ο.Κ.Ε. έχει ως αποστολή την προώθηση του κοινωνικού διαλόγου και τη γνωμοδότηση επί θεμάτων γενικότερης κοινωνικοοικονομικής πολιτικής και είναι συνταγματικά αναγνωρισμένο θεσμικό όργανο.
Σχετικά με ζητήματα περιβάλλοντος - τουρισμού, η Ο.Κ.Ε. παρουσίασε συγκεκριμένες προτάσεις για την καθιέρωση ενός «πράσινου» μοντέλου τουριστικής ανάπτυξης.
Μετά από την διερεύνηση της τουριστικής δραστηριότητας σε σχέση με την κλιματική αλλαγή, έχει προκύψει ότι ο τουρισμός ευθύνεται για το 5% των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα παγκοσμίως. Αυτό μεταξύ άλλων, αποδίδεται και στην εξάρτηση της τουριστικής βιομηχανίας σε ρυπογόνες δραστηριότητες (μεταφορές, συστήματα κλιματισμού κλπ) που επιβαρύνουν με τις εκπομπές τους την ατμόσφαιρα.
Οι αρνητικές επιπτώσεις από την αλλαγή του κλίματος αναμένεται να επηρεάσουν τον τουρισμό στους παραθαλάσσιους οικισμούς, τα μικρά νησιά, τις ορεινές περιοχές που φιλοξενούν χειμερινό τουρισμό και σε προορισμούς που χαρακτηρίζονται από το πλούσιο φυσικό περιβάλλον τους.
Στα νέα δεδομένα πρέπει να προσαρμοστεί ο κλάδος, υιοθετώντας άμεσα πολιτικές προστασίας του περιβάλλοντος και πρακτικές αειφόρου ανάπτυξης, ιδίως σε τουριστικούς προορισμούς όπως η Μεσόγειος η οποία δέχεται 120 εκατομμύρια επισκέπτες ετησίως.
Εκτός από τις παραδοσιακές μορφές του τουρισμού θα πρέπει να αναπτυχθούν και άλλες μορφές, οι λεγόμενες εναλλακτικές, ώστε ο τουρισμός να αποκτήσει μεγαλύτερη δυναμική, και μάλιστα κατά τρόπο φιλικό προς το περιβάλλον.
Η σχέση μεταξύ περιβάλλοντος - τουρισμού δεν πρέπει να εντάσσεται σε μια βραχυ-μεσοπρόθεσμη λογική, η οποία δημιουργεί τον κίνδυνο υπερεκμετάλλευσης και σταδιακής υποβάθμισης των περιβαλλοντικών πόρων.
Σύμφωνα με την Ο.Κ.Ε., απαιτείται μία στρατηγική τουριστικής ανάπτυξης με σταθερό προσανατολισμό και συγκεκριμένους στόχους. Οι προτάσεις της που αρχίζουν με τα αναγκαία μέτρα για μια τουριστική αναπτυξιακή πολιτική, εκτείνονται στους τομείς της χωροταξίας, της πολεοδομίας και του περιβάλλοντος και καταλήγουν σε ειδικότερα θέματα που αφορούν στο τοπίο, τη διαχείριση απορριμμάτων, το νερό και την ενέργεια.
